12 oktober 2017

Het regeerakkoord nader bekeken

Inmiddels zijn de plannen van het nieuwe kabinet voor het onderwijsveld bekend. De VGS heeft de onderwijsparagraaf in het regeerakkoord bestudeerd. Zie hier onze eerste korte reactie gisteren. Hierbij viel een aantal zaken op die hieronder in perspectief worden geplaatst.

Investeringen

  • Allereerst investeert het komende kabinet in het onderwijs. Bekend was al dat er 270 miljoen euro voor de lerarensalarissen wordt uitgetrokken. Daarnaast wil men de werkdruk verminderen door 450 miljoen euro hierin te investeren. De VGS vindt het goed dat onderkend wordt dat de werkdruk in het onderwijs een groot probleem is. Ook zijn we voorstander van het verhogen van de lerarensalarissen. Staken is daartoe geen goed middel. Het zou goed zijn om in de komende kabinetsperiode voortdurend aandacht te hebben voor de salarissen van leraren en meevallers die het kabinet wellicht nog heeft, onder meer besteden aan salarissen.
  • Verder wordt de kleine-scholentoeslag uitgebreid met 20 miljoen euro extra per jaar. Hiermee wil het nieuwe kabinet inzetten op een pluriform scholenaanbod en thuisnabij onderwijs. Dat is een heel verrassende stap omdat de afgelopen vier jaar voortdurend de dreiging in de lucht hing dat de kleinescholentoeslag zou verdwijnen. De VGS is erg blij dat dit gerealiseerd is en ziet dat als belangrijke steun in de rug voor kleine scholen die te maken hebben met leerlingdaling. Dat hoeft niet te betekenen dat een school altijd open moet blijven, maar wel dat scholen meer financiële ruimte hebben om, ook als ze klein zijn, hun onderwijskwaliteit op peil te houden.
  • De vergoeding voor het  leerlingenvervoer in het PO op basis van denominatie wordt gehandhaafd. Dit is grote winst voor het christelijk/reformatorisch onderwijs! Ook dit onderwerp heeft lange tijd op losse schroeven gestaan onder Rutte II. Het nieuwe kabinet lijkt de toegankelijkheid van bijzondere scholen met deze maatregel te willen behouden. Helaas staat er niet in elk dorp een reformatorische school en de vergoeding voor het leerlingvervoer maakt dat reformatorisch scholen soms een streekfunctie vervullen en zo toegankelijk zijn voor alle reformatorische ouders.

Beleidsvrijheid

  • Scholen blijven de ruimte houden om een eigen toelatingsbeleid te hanteren. Een belangrijk punt. Ook hieruit blijkt dat de coalitie niet wil tornen aan de vrijheid van onderwijs. Scholen houden daarmee de vrijheid om hun eigen pedagogische setting te handhaven.
  • Het stichten van nieuwe scholen wordt gemakkelijker, ook scholen die niet behoren tot een bestaande richting. Men wil op deze wijze de onderwijsvrijheid vergroten en niet de vrijheid van richting beperken. Hoe één en ander wordt ingevuld is nog niet duidelijk. Gaat de nieuwe regering door met het wetsvoorstel dat staatssecretaris Dekker in voorbereiding had of komt er een nieuw voorstel? De VGS is al uitgenodigd op het ministerie om hierover met ambtenaren door te spreken.
  • De kerndoelen voor techniek, burgerschap en seksuele diversiteit worden aangescherpt. Dit baart de VGS zorgen, omdat men het onderwijs niet inhoudelijk de wet moet gaan voorschrijven. Ook is dit een thema waarop progressieve partijen graag ‘punten scoren’, dus de Kamerbehandeling van dit soort voorstellen is cruciaal. De VGS zal dit goed volgen en de goede contacten met alle onderwijswoordvoerders van de fracties aanwenden om hier invloed op uit te oefenen. Ook gaat de huidige curriculumherziening door. Curriculum.nu is dus een belangrijk traject, aangezien dit in 2019 ook wettelijk zal worden verankerd.

In ons eerdere bericht zijn niet de positieve punten voor het VO, MBO en HBO apart benoemd. Hieronder sommen we de belangrijkste op!

VO en MBO:

  • Vermindering van verplichting van toetsing in het VO
  • Investering in maatschappelijke vorming, zonder dat daarbij gelijk inhoudelijke verplichtingen zijn geformuleerd. Dat staat nog open.
  • Ook het schrappen van overbodige regels wordt genoemd. De VGS is wel benieuwd welke dat dan zijn. Dat blijkt in de praktijk niet mee te vallen.
  • Investering in techniekonderwijs in het vmbo
  • Vereenvoudiging werking kwalificatiedossiers in mbo

En voor het HBO zijn dit de belangrijkste positieve punten:

  • Het collegegeld voor het eerste jaar wordt met 1000 euro gehalveerd; voor de pabo’s wordt het collegegeld zelfs voor de eerste twee jaar gehalveerd, om studeren aan de pabo extra aantrekkelijk te maken.
  • De middelen die vrijkomen door het studievoorschot worden gekoppeld aan kwaliteitsafspraken op instellingsniveau. Indien de afspraken niet worden gehaald, wordt gekort op toekomstige middelen. Het positieve hieraan is dat er  geen landelijke opgelegde rigide prestatieafspraken meer zijn, maar kwaliteitsafspraken die passen bij de context van de instellingen.
  • Er komen extra middelen voor fundamenteel en toegepast onderzoek. Dus meer ruimte voor hogescholen voor praktijkgericht onderzoek.
  • Er komt een internationaliseringsaanpak die het voor zoveel mogelijk studenten mogelijk maakt een studie te volgen in het buitenland.

Rol VGS
Dit zijn de belangrijkste plannen zoals gepresenteerd in het regeerakkoord. Uiteraard komt het aan op de verdere uitwerking door de toekomstige minister en staatssecretaris. De VGS zal dit nauwlettend voor u in de gaten houden. Wij houden u op de hoogte via onze nieuwsbrieven natuurlijk via onze nieuwe magazine voor leden; VGS Connect!

Heeft u een vraag?

Neem dan contact op met Pieter Moens
  p.moens@vgs.nl
  0180-44 26 55
  06-30 58 55 00