Commissies

De VGS heeft enkele geschillencommissies voor haar leden. Dat betreft de identiteitscommissie en de klachtencommissie. In het verleden waren er meer commissies. Waarom deze zijn opgeheven, leest u hier.

Historie kringenrechtspraak
Ruim een eeuw geleden, in 1905, kwam op initiatief van Abraham Kuyper wetgeving tot stand waardoor voor het bijzonder onderwijs de instelling van commissies van beroep mogelijk werd. Schoolbesturen moesten voortaan zijn aangesloten bij een dergelijke commissie. Daardoor werd het voor personeel van een school voor bijzonder onderwijs mogelijk om in beroep te gaan tegen rechtspositionele beslissingen, zoals een disciplinaire maatregel of ontslag, in plaats van de stap naar de rechter te maken.

Eén van de onderdelen van de vrijheid van onderwijs is de zogenaamde kringenrechtspraak. Als gevolg hiervan werd het mogelijk om richtinggebonden beroep- en geschillencommissies in stand te houden, die goed kunnen omgaan met kwesties die verband houden met de identiteit van denominaties. In de loop der jaren nam de kringenrechtspraak een grote vlucht. Elke besturenorganisatie richtte eigen commissies van beroep in, veelal voor elke sector een eigen commissie en soms zelfs ook nog per regio. Daarnaast ontstonden binnen sommige denominaties geschillencommissies. Deze houden zich bezig met de toepassing van de rechtspositionele regelingen die te maken hebben met de functievervulling van de werknemer, commissies voor medezeggenschapsgeschillen, klachtencommissies en commissies voor geschillen over functiewaardering.

Ook de VGS heeft van 1932 tot 2016 een eigen commissie van beroep gehad om geschillen te behandelen. Uit het volgende citaat blijkt dat men zich ook toen terdege realiseerde dat het bezit van een eigen geschillenstructuur om kwaliteit vraagt: “Dus dient zoodanige kennis van de LO-wet (…) bij de Commissie verzekert te zijn, dat zij zich in onwettelijke mitsdien onwettige beslissingen tegenover de buitenwacht niet blameere. Een Meester in de Rechten als secretaris der Commissie is een eisch, waaraan haast niet ontkomen valt. Daarom is naar het oordeel uwer Commissie het grootste bezwaar, geschikte personen te vinden voor dezen niet te onderschatten arbeid.”

Het beslechten van geschillen in de eigen kring van de scholen was onlosmakelijk verbonden met de vrijheid van onderwijs. Dit was een terrein waar de overheid buiten dient te staan. Het organiseren een eigen geschillenstructuur behoorde dan ook tot de kern van de werkzaamheden van een besturenorganisatie. Hier werd grote waarde aan gehecht.

Meerwaarde identiteitsgebonden geschillencommissie
In het verleden was de maatschappij opgebouwd in zuilen of kringen. Daarbinnen hechtte men grote waarde aan het onderling beslechten van geschillen. Hierbij was de gedachte dat identiteitsgebonden zaken het best kunnen worden beslecht door mensen die de kring goed kennen. De overheid dient hierbij op een afstand te staan. De reformatorische zuil is in vergelijking met veel andere zuilen ook nog behoorlijk actief en levend. Het is kijkend naar de vele organisaties die de zuil kent, niet onlogisch dat er ook een eigen geschillenstructuur bestaat. Daarnaast vraagt de aard en beleving van identiteitsgebonden geschillen binnen de huidige maatschappelijke constellatie een eigen aanpak. Het is nuttig om een geschillenstructuur te hebben van een ‘eigen kleur’ die de kring-specifieke zaken kent en begrijpt.

Diverse commissies
In de periode na 1970 is het aantal commissies bij de VGS sterk uitgebreid, een aantal dat echter in 2016 vanwege nieuwe wetgeving (Wet werk en zekerheid en Wet versterking bestuurskracht) juist weer sterk geslonken is. De volgende commissies hebben tot 2016 gefunctioneerd: de commissie van beroep, de commissie voor gewone geschillen, de Adviescommissie WMS en de commissies functiewaardering en DGO. Door de genoemde nieuwe wetgeving is er dus duidelijk iets veranderd aan het palet aan commissies. Vanwege het nieuwe ontslagstelsel, nieuwe cao-afspraken en wijzigingen in de medezeggenschapswetgeving zijn de meeste commissies namelijk komen te vervallen. Zo is er op basis van de nieuwe onderwijscao’s 2016-2017 een landelijke commissie van beroep gekomen. Daarnaast heeft de VGS op grond van de Wet Werk en Zekerheid een identiteitscommissie voor identiteitsontslagzaken kunnen instellen. Deze commissie bestaat vanaf 1 juli 2015. Verder houdt de VGS een klachtencommissie voor haar scholen in stand.

Nieuwsberichten
Klik hier voor de nieuwsberichten die op deze website zijn verschenen over de verschillende commissies.

Heeft u een vraag?

Neem dan contact op met mr. Tineke Mulder
  t.mulder@vgs.nl
  0180-44 26 50
  06-44 27 60 06